DE TOEKOMST VAN HORROR
Door Jan Doense

In zijn aftrap van vorige maand brak Mark Weistra een lans voor de acceptatie van de horrorfilm als kunstuiting. Dat klinkt de hardcore fan wellicht als slap geneuzel in de oren, maar ik kan me er wel vinden. Toch weet ik niet of het zo'n goed idee is als makers van Nederhorror dit openlijk gaan propageren in bijvoorbeeld DWDD, zoals Mark suggereert.

Waarom niet?

Het actuele probleem met de Nederhorror is dat de 'powers that be' (Filmfonds, omroepen, producenten, distributeurs) niet staan te trappelen om zich ermee te associëren. Dat heeft helaas alles te maken met een gebrek aan commerciële potentie die men het genre toedicht. Als initiator van House of Netherhorror, een productiebedrijf dat zich exclusief toelegt op het maken van Nederhorror, hoor ik niet anders dan dat horror van eigen bodem niet levensvatbaar is. Als bewijs voor deze stelling worden de magere bioscoopresultaten van DOOD EIND en SL8N8 aangevoerd en sinds kort kan daar het floppen van ZWART WATER aan worden toegevoegd. Ik mag daar tegenover dan weer graag vermelden dat onze megahit ALLES IS LIEFDE al in Vlaanderen struikelde (en daar nu dus maar wordt geremaked), terwijl DOOD EIND tenminste vijfmaal internationaal werd verkocht en SL8N8 dertienmaal, beide o.a. in de Verenigde Staten. Kortom, de potentie van Nederhorror beperkt zich zeker niet tot eigen bodem. Horror is bij uitstek een grensoverschrijdend genre en de tijd dat je internationaal alleen maar meetelde als je film Engelstalig was, is, met dank aan de Aziatisch en Europese horrorgolven van de laatste jaren, gelukkig voorbij.

Toch gloort er ook in eigen land hoop voor de Nederhorror, want 'hij komt'.

Half november gaat SINT uit, de nieuwe film van Dick Maas. En hoewel makers en distributeur benadrukken dat SINT meer is dan alleen horror, kan ik de lezers van deze column uit eigen waarneming verzekeren dat het er behoorlijk bloederig aan toe zal gaan. Eens even rekenen. MOORDWIJVEN was goed voor zo'n 425.000 bioscoopbezoekers, waarmee bewezen werd dat 'de nieuwe Dick Maas' nog altijd een publiekstrekker is. Maar MOORDWIJVEN was comedy en SINT is horror, dus per definitie voorbestemd tot een kleiner publiek. De succesvolste horrorfilms van de laatste jaren trokken tussen de 100 (MIRRORS) en 160.000 (THE EYE, SAW II en SAW III) bezoekers. Geloof het of niet, maar andere horrortoppers als FINAL DESTINATION 3, THE MIST, SAW IV en zelfs de eerste TWILIGHT bleven allemaal steken onder de 100.000. En ter vergelijking: DOOD EIND haalde 26.000 en SL8N8 12.000 bezoekers. De producenten van SINT hopen op tenminste 500.000 bioscoopbezoekers. Ik denk dat dat haalbaar is en wel vanwege de Sinterklaasfactor: zelfs wie nog nooit van Dick Maas of MOORDWIJVEN heeft gehoord, kent Sinterklaas. De goedheiligman heeft 100% naamsbekendheid zonder dat daar ook maar één cent aan marketing voor hoeft te worden gespendeerd. En een film waarin de Sinterklaasmythe eens even lekker op zijn kop wordt gezet, kan rekenen op de interesse van een breed publiek. Zie het hilarische item op de Facebookpagina van SINT, waarin een hulp-Sinterklaas zich beklaagt over het met voeten treden van alweer een fijne Hollandse traditie, terwijl passanten op straat van jong tot zeer oud desgevraagd verklaren deze film zeker te zullen gaan zien.

Nu maak ik de cirkel rond. Als SINT bij DWDD als kunst aan de man wordt gebracht, zal dat zeker een deel van de potentieel geïnteresseerden afschrikken. Want horror is, door de bank genomen, gewoon een retecommercieel genre. Alleen bij uitzondering weten films als LET THE RIGHT ONE IN of PAN'S LABYRINTH (misschien eerder fantasy, maar vooruit) succesvol door te dringen tot het arthousecircuit. Dat neemt niet weg dat het genre zich bij uitstek leent voor kunstzinnige experimenten en dat het enkele van de visionairste filmmakers aller tijden heeft voortgebracht. Toch is de toekomst van de Nederhorror vooral gebaat bij succes in de Pathébioscopen. En leer mij de boekers van die zalen kennen; die vinden zelfs [REC] al te arty, want Spaans gesproken. Laten we dus met zijn allen, in het belang van een levensvatbare toekomst voor de Nederhorror, afspreken dat horror géén kunst is, maar commercie. En dan weten we intussen natuurlijk allemaal wel beter.